Motorfietsen met cardan aandrijving hebben niet alleen voordelen.

Om het vermogen van een motorblok over te brengen naar de wielen van de motorfiets kun je verschillende technieken gebruiken. Iedere techniek heeft zo zijn voor en nadelen. Kettingen zijn lichter van gewicht dan een cardan maar moeten regelmatig vervangen worden. De vraag is, kies je voor ketting of cardan ?

Ketting of cardan

Bij de aanschaf van een motorfiets kijk je naar meer dan de kleur of het model. Veel mensen kiezen een motorfiets vanwege het vermogen of de topsnelheid.

Andere mensen kijken naar de praktische kant van een motorfiets. Wat is het gewicht, is hij niet te zwaar of te hoog etc. Heb ik bescherming tegen de wind of moet ik dat zelf nog regelen.

Wat voor veel mensen ook belangrijk is bij de aanschaf van een motorfiets is de eindaandrijving.

He eindaandrijving ? Wat is dat nou weer. Met eindaandrijving bedoel ik de manier waarop het achterwiel wordt aangedreven.

 

Ketting of cardan

Een kettingset is een manier om het vermogen op het achterwiel over te brengen.

Transporteren naar het achterwiel

Met een motorfiets met veel koppel en vermogen ben je er namelijk nog niet.

Het gaat er namelijk ook om dat je al die krachten naar het achterwiel kan transporteren. En dat transporteren van al die krachten kan op verschillende manieren.

En iedere manier van transporteren, oftewel iedere soort eindaandrijving heeft voor en nadelen.

Er zijn in principe drie manieren om het achterwiel aan te drijven. Dat kan met gebruik van ketting en tandwielen, een cardanas of getande riem. Laten we beginnen met de cardan aandrijving.

 

ketting of cardan

De getande riem als eindaandrijving.

Cardan aandrijving

Een cardan hoeft in principe nooit vervangen te worden. Het is een aandrijving die onderhoudsvrij is. Dat betekend dat je er eigenlijk nooit naar om hoeft te kijken.

Behalve dan dat je misschien af en toe naar de olie moet kijken daar waar de cardan op het achterwiel gemonteerd zit. Een cardan heeft veel voordelen maar het kost motorvermogen.

Dit komt doordat er veel energie verloren gaat. Dit komt onder andere doordat er bij een cardan as altijd een haakse hoek gemaakt wordt bij het achterwiel.

Bij sommige motorfietsen moet die haakse hoek ook gemaakt worden bij de uitgaande as.

 

ketting of cardan

De haakse overbrenging is nodig om de kracht te kunnen overzetten op de cardanas.

Cardan aandrijving kost motorvermogen

Bij motorfietsen met een dwars geplaatste vier in lijn motor, zoals bijvoorbeeld Yamaha FJR1300 moet je twee keer een haakse hoek maken. 

De krukas van de FJR1300 ligt dwars op de rij richting. Het vermogen moet via de koppeling en versnellingsbak naar de cardanas en daarna het achterwiel overgebracht worden.

Hiervoor moet de aandrijf of cardanas als het ware een haakse hoek maken bij het motorblok en het achterwiel. De schuifkoppeling vangt de lengte verschillen op bij cardan aandrijving.

Dit gebeurd met een twee wigvormige tandwielen die in elkaar grijpen. Bij deze haakse overbrenging gaat er wel vermogen verloren.

 

Cardan aandrijving

De cardanas bij een motorfiets met cardan aandrijving

Ook een cardan heeft zwakke punten

Zoals ik eerder aangaf zijn er verschillende manieren om het vermogen van een motorfiets over te brengen naar het achterwiel. En of je nou voor ketting of cardan kiest 100% perfect is het nooit.

Dat geld ook voor een cardan, want ook voor een cardan geldt dat er zwakke punten zijn. In het geval van een cardan is de kruiskoppeling een zwak punt.

Kruiskoppelingen zijn bedoelt om het in en uit veren van de achterbrug mogelijk te maken. Deze koppeling verbindt de cardanas met het cardan huis bij het achterwiel.

Als het achterwiel op en neer beweegt met het inveren bij oneffenheden in het wegdek maakt de kruiskoppeling dit mogelijk.

 

O ringen ketting

Een O ringen ketting vergroot afgebeeld, duidelijk zijn de rubber ringen tussen de schakels te zien.

Cardan motorfiets is duurder dan een ketting

Een andere en veel meer gebruikte manier om  motorfietsen aan te drijven is een ketting. Een ketting heeft het nadeel dat hij slijt en regelmatig vervangen moet worden.

Aandrijving met een ketting is over het algemeen populairder bij sport en off the road motorren omdat een ketting minder weegt.

Bovendien is er bij een ketting geen haakse overbrenging nodig en heeft dus voordelen tov de cardan.

Cardan aandrijving is bovendien een duurder systeem dan een ketting en dat merk je weer in de aanschafprijs van de motorfiets.

 

CBX

De Honda CBX is uitgerust met een kettingset die behoorlijk lang mee gaat

Een viercilinder draait regelmatiger

Een cardan is over het algemeen wel betrouwbaarder dan een ketting en hoeft in principe nooit vervangen te worden. Een ketting daarentegen moet meestal bij 20.000 km vervangen moet worden.

Dit hangt ook weer af van het type motorfiets. Bij eencilinders moeten kettingsets vaker vervangen worden dan bij bijvoorbeeld 3 of 4 cilinder motorfietsen.

Dit komt doordat een eencilinder bij iedere arbeidslag een klein rukje aan de ketting geeft. Hierdoor wordt de ketting onregelmatig belast waardoor hij harde slijt.

Bij een 3 of 4 cilinder draait de motor regelmatiger rond en krijgt de ketting dus minder onregelmatige krachten te verwerken.

 

cardan as

 

Een ander nadeel van een cardan ten opzichte van een ketting is dat een cardan de schokken van het motorblok meer doorgeeft aan het achterwiel.

Een cardan is een starre as waar geen beweging in zit terwijl een goed afgesteld ketting altijd iets speling heeft.

Bij de meeste modernere Cardan motorfietsen is echter wel een schokbreker in de aandrijving ingebouwd om schokken op te vangen.

Door de speling in de ketting wordt een groot deel van de schokken van het motorblok opgevangen zodat rijden comfortabeler wordt.

Bij zowel cardan motorfietsen als ketting motorfietsen en motorfietsen met een getande riemaandrijving zorgen transmissiedempers voor het verdere versoepelen van de overbrenging.

 

ketting of cardan

De voorste poelie van een motorfiets met getande riem aandrijving

 Ketting of cardan

Het is overigens niet zo dat deze transmissiedempers er alleen voor bedoeld zijn de motorfiets soepeler te laten rijden.

Je kan er vanuit gaan dat het wegdek waar je over rijdt nooit 100% egaal. is. De vering van de motorfiets kan het overgrote deel van de oneffenheden van het wegdek wel aan maar zal toch een deel doorgeven aan de rest van de motorfiets.

Via de eindaandrijving van de motorfiets, de ketting of cardan, worden deze schokken weer doorgegeven aan de versnellingsbak en dat kan voor meer slijtage aan je versnellingsbak zorgen.

motorfietsen met cardanaandrijving

De moderne cardan aandrijving van de BMW R-nineT

Transmissiedempers

Door transmissie dempers te gebruiken worden veel van die schokken al in het achterwiel gedempt zodat er minder wordt doorgegeven aan het motorblok.

Bij ketting aangedreven motorfietsen bestaan transmissdempers meestal uit rubber blokken die achter het kettingwiel zitten.

Een derde manier om het achterwiel van een motorfiets aan te drijven is de getande riem. Een getande riem wordt gemaakt van zeer sterke kunststof waar staal in verwerkt is.

Het voordeel van een getande riem is dat het materiaal licht en goedkoop is, en bovendien gemakkelijk te vervangen is. Een getande riem is echter niet zo sterk als een cardan of een ketting.

Ketting of cardan aandrijving is iets om goed over na te denken als je een motorfiets gaat kopen. Motorfietsen met cardan aandrijving hebben ook nadelen.

 

Opmerkingen

comments